حاج ملا هادي السبزواري

150

شرح مثنوى

ضنّت : بخل . ( ( 3406 ) ) ور نه لا عَيْنٌ رَأَتْ چه جاى باغ * گفت نور غيب را يزدان چراغ ن 552 3 - ك 192 7 لا عَيْنٌ رَأَتْ : وَلا اُذُنٌ سَمِعَتْ وَلا خَطَرَ عَلى قَلْبِ بَشَرٍ ( 1 ) در وصف بعض جنات در حديث است يعنى نه چشمى ديده و نه گوشى شنيده و نه خطور كرده به دل بشرى من حيث البشريّه . چراغ : اشارتست به كريمه « مَثَلُ نُورِه كَمِشْكاةٍ فِيها مِصْباحٌ » 24 : 35 ( 2 ) الآية . ( ( 3407 ) ) مثل نبود آن مثال آن بود * تا برد بوى آن كه او حيران بود ن 552 4 - ك 192 7 مثال آن بود : « لِلَّه اَلْمَثَلُ اَلأَعْلى 16 : 60 . ( 3 ) وَ * ( لَيْسَ كَمِثْلِه شَيْءٌ » 42 : 11 ( 4 ) و مثل اعلاى خدا عقل كل است . ( ( 3418 ) ) مغز نغزى دارد آخر آدمى * يك دمى آن را طلب گر ز ان دمى ن 552 15 - ك 192 13 گر ز آن دمى : يعنى از دم مبارك حق تعالى كه « نَفَخْتُ فِيه مِنْ رُوحِي » 15 : 29 ( 5 ) و در بعض نسخ گر ز آدمى و اين ايطاست . ( ( 3421 ) ) خلق پرسيدند كاى عمّ رسول * اى هژبر صف شكن شاه فحول ن 552 19 - ك 192 16 هژبر : شير . فحول : جمع فحل به معنى نر . ( ( 3425 ) ) چون شدى پير و ضعيف و منحنى * پرده‌هاى لاابالى مىزنى ن 553 1 - ك 192 18 پرده‌ها : نغمه‌ها . ( ( 3428 ) ) زين نسق غم خوارگان بىخبر * پند مىدادند او را از عبر ن 553 4 - ك 192 20

--> ( 1 ) جامع صغير ، ج 2 ، ص 80 . . ( 2 ) قرآن كريم سورهء نور آيهء 35 . . ( 3 ) قرآن كريم سورهء نحل آيهء 60 . . ( 4 ) قرآن كريم سورهء شورى آيهء 11 . . ( 5 ) قرآن كريم سورهء حجر و ص ، آيه‌هاى 29 و 72 . .